იბიარდის ზრდის მაჩვენებელი საგრძნობლად გაიზარდა 2017 წელს

image

ექსპორტისა და ინვესტიციების უფრო მაღალი დონე, უფრო მდგრადი ფასები ნედლეულზე მხარს უჭერენ ფართომასშტაბიან მომატებას 

ევროპის რეკონსტრუქციისა და განვითარების ბანკმა (EBRD) შეისწავლა 2017 წლის ეკონომიკური ზრდის პროგნოზების მკვეთრი ზრდა ექსპორტის უფრო მაღალი დონით, ინვესტიციების გაცოცხლებითა და ნედლეულ პროდუქტზე უფრო მაღალი ფასებით, რომლებიც მხარს უჭერენს ფართომასშტაბიან მომატებას.

წელს EBRD-ის რეგიონში საშუალო ზრდამ შეადგინა 3,3%, რაც 0,9%-ით მეტია მაისის პროგნოზზე, ხოლო 2016 წელთან შედარებით, ზრდა მეტია მხოლოდ 1,9%-ით.

EBRD თვალს ადევნებს 37 განვითარებადი ეკონომიკის მქონე ქვეყანას, სადაც იგი აფინანსებს პროექტებს და მხარს უჭერს რეფორმებს, რომლებიც ხელს უწყობენ მდგრად და ეკოლოგიურად სუფთა საბაზრო ეკონომიკას.

წელს ზრდის ტემპი მოიმატა EBRD-ის 27 ეკონომიკაში, პირველად 2010 წლის შემდეგ. რეგიონის ყველა ეკონომიკაში, გარდა აზერბაიჯანისა და მაკედონიის, შეინიშნებოდა პოზიტიური ზრდა წლის პირველ ნახევარში.

რამდენიმე ქვეყანაში, განსაკუთრებით, რუმინეთსა და თურქეთში, ზრდის ტემპი შეესაბამება 2000-იანების შუის კრიზისამდელ დონეს.

EBRD-ის მთავარმა ეკონომისტმა სერგეი გურიევმა თქვა: ფართომასშტაბიანი აღდგენა ძალიან მისასალმებელი განვითარებაა. ის ასევე წარმოქმნის შესაძლებლობების ფანჯარას რეფორმების გასატარებლად, რომლებიც უზრუნველყოფენ ზრდის უფრო მაღალი ტემპების სტაბილურობას ხანგრძლივ პერსპექტივაში.

მოსალოდნელია, რომ ზრდა რეგიონში გაგრძელდება 2018 წლამდე, მაგრამ უფრო ზომიერი ტემპით - 3,0%.

მიუხედავად ეკონომიკური ზრდის მომატებისა, EBRD ვარაუდობს, რომ რეგიონის საშუალო ზრდა დარჩება უფრო დაბალ დონეზე, ვიდრე სხვა შესაბამის განვითარებად ბაზარზე.

მასში ასევე ნათქვამია, რომ ამჟამინდელი პროგნოზი მრავალრიცხოვანი რისკის ქვეშაა, გეოპოლიტიკური დაძაბულობის, უსაფრთხოების მუდმივი საფრთხის, განვითარებად ეკონომიკის მქონე ქვეყნებში პოპულისტური ანტიგლობალისტური პოლიტიკის მზარდი მიმზიდველობისა და გლობალური ზრდის წყაროებში მაღალი კონცენტრაციის ჩათვლით.

ეკონომიკა რუსეთში, უმსხვილეს EBRD რეგიონში,რომელსაც მნიშვნელოვანი გავლენა აქვს EBRD-ის სხვა ქვეყნებში ოპერაციებზე, ახლა გამოვიდა რეცესიიდან ბოლო 2 წელიწადში 3%-ით კუმულაციური შემცირების შემდეგ. მოსალოდნელია, რომ 2017-2018 წლებში რუსეთში მშპ მოიმატებს 1,8% და 1,7%, შესაბამისად.

ნავთობზე ფასის ზრდა 2016 წელთან შედარებით პოზიტიურ ფაქტორად იქცა რუსეთისთვის, ასევე ნედლეული პროდუქტის სხვა ექსპორტიორებისთვის ცენტრალური აზიის, აღმოსავლეთ ევროპისა და კავკასიიდან, რომლებიც ეყრდნობიან რუსეთს, ფულადი ნაკადისა ან თავისი ექსპორტის დანიშნულების პუნქტის სახით.

ახლა მოსალოდნელია, რომ EBRD რეგიონის აღმოსავლეთ და დასავლეთ ნაწილებს შორის ზრდის ტემპების სხვაობა უფრო შევიწროვდება, დაამატა მან.

თუმცა მოხსენებაში ნათქვამია, რომ საინვესტიციო აქტივობა რუსეთში შეზღუდულია ეკონომიკური გაურკვევლობით, ხოლო ფინანსურ სექტორში სტრესის ნიშნები გაჩნდა.

2016 წლის დაცემის შემდეგ, მოსალოდნელია, რომ 2017 წელს ევროპა და ბალტიის ქვეყნები აჩქარდებიან 4%-მდე, ხოლო 2018 წლამდე - 3,5%-მდე.

ამ სუბრეგიონში კვალიფიციური სამუშაო ძალის ნაკლებობამ შეიძლება იმოქმედოს, როგორც შეზღუდვა პოტენციურ ზრდაზე საშუალოვადიან პერსპექტივაში.

პოლონეთში, სადაც წლევანდელი ზრდა შეადგენს 4,1%-ს, ტემპი შენელდება 3,4%-მდე, ვინაიდან სოციალური გადარიცხვების ზრდის ერთჯერადი ეფექტი ქრება.

მოკლევადიანი ეკონომიკური პერსპექტივები უნგრეთში გაუმჯობესდა კორპორატიული შემოსავლების განაკვეთებისა და სოციალური დაზღვევის შემცირების გამო, ასევე მინიმალური ხელფასების გაზრდის წყალობით.

მოსალოდნელია, რომ სამხრეთ-აღმოსავლეთ ევროპაში საშუალო ზრდა ასევე მოიმატებს 3,6%-მდე 2017 წელს და 3,7%-მდე 2018 წელს. საბერძნეთის ეკონომიკა დაუბრუნდა წლის პირველი ნახევრის დონეს რეფორმების ზრდისა და ნდობის მომატების ფონზე.

მოსალოდნელია, რომ ზრდა აღმოსავლეთ ევროპასა და კავკასიაში მთლიანობაში აიწევს თითქმის ნულიდან დაახლოებით 1,5%-მდე 2017 წელს, ვინაიდან ნედლეულ პროდუქტზე დაბალი ფასების ზეგავლენა და რუსეთის ადრეული რეცესია შენელდება, თუმცა, პროგნოზების თანახმად, აზერბაიჯანის ეკონომიკა დარჩება რეცესიაში. ამ რეგიონში თანდათანობითი აღდგენა გაგრძელდება 2018 წელს.

პროგნოზების თანახმად, 2017 თურქეთში ზრდა მოიმატებს 5,1%-მდე მთავრობის მოქმედებებზე საპასუხოდ, შემდეგ კი, 2018 წელს, ის დაიკლებს 3,5%-მდე, ვინაიდან ფინანსური ეფექტები დროთა განმავლობაში გაქრება.

მოსალოდნელია, რომ სამხრეთ და აღმოსავლეთ ხმელთაშუა ზღვის (SEMED) რეგიონის ეკონომიკა 2017 წელს 3,8%-ით გაიზრდება და 2018 წელს 4%-ით, რასაც ხელს უწყობს ტურიზმის სექტორში რეფორმის განხორციელება და მისი შემდგომი აღდგენა, ასევე საექსპორტო უკუკავშირი ეგვიპტესა და იორდანიასთან.

მაროკო ერთადერთი ქვეყანაა SEMED რეგიონში, რომელშიც მოსალოდნელი 2018 წლის განმავლობაში ზრდის ტემპების შენელება, ვინაიდან საბაზო ეფექტი 2017 წლის სოფლის მეურნეობის უკუკავშირიდან (ძალიან ცუდი 2016 წლის შემდეგ) გაქრება.

 

დატოვე კომენტარი